Zawarcie umowy przedwstępnej to częsty etap poprzedzający sprzedaż mieszkania, domu lub działki. Dla wielu osób kluczowe pytanie brzmi: czy taka umowa musi być sporządzona w formie aktu notarialnego, czy wystarczy zwykła forma pisemna? Odpowiedź zależy od celu umowy, rodzaju transakcji oraz poziomu bezpieczeństwa, jaki strony chcą sobie zapewnić. Rola notariusza w tym procesie bywa decydująca.
Czym jest umowa przedwstępna?
Umowa przedwstępna to zobowiązanie stron do zawarcia w przyszłości umowy przyrzeczonej, najczęściej umowy sprzedaży nieruchomości. Określa ona podstawowe warunki planowanej transakcji, takie jak cena, termin zawarcia umowy ostatecznej czy przedmiot sprzedaży. Jej zadaniem jest zabezpieczenie interesów obu stron w okresie poprzedzającym finalizację transakcji.
Zwykła forma pisemna – kiedy wystarczy?
Prawo dopuszcza zawarcie umowy przedwstępnej w zwykłej formie pisemnej. Takie rozwiązanie bywa stosowane przy prostych transakcjach lub wtedy, gdy strony darzą się dużym zaufaniem. Trzeba jednak pamiętać, że umowa przedwstępna w zwykłej formie pisemnej daje ograniczoną ochronę prawną. W przypadku niewywiązania się jednej ze stron, druga może co do zasady dochodzić jedynie odszkodowania, a nie zawarcia umowy przyrzeczonej.
Umowa przedwstępna w formie aktu notarialnego
Zawarcie umowy przedwstępnej w formie aktu notarialnego znacząco wzmacnia pozycję stron, zwłaszcza kupującego. Taka forma umożliwia dochodzenie zawarcia umowy przyrzeczonej przed sądem, jeśli druga strona uchyla się od finalizacji transakcji. W praktyce oznacza to realne zabezpieczenie prawa do zakupu nieruchomości na ustalonych warunkach.
Dodatkowo notarialna umowa przedwstępna pozwala na dokonanie wpisu roszczenia do księgi wieczystej. Jest to istotne zabezpieczenie, ponieważ chroni kupującego przed sprzedażą nieruchomości innej osobie lub jej obciążeniem bez jego wiedzy.
Więcej informacji: Notariusz Katowice
Kiedy forma notarialna jest konieczna?
Choć przepisy nie nakazają bezwzględnie sporządzania umowy przedwstępnej w formie aktu notarialnego, w praktyce jest ona konieczna zawsze wtedy, gdy strony chcą zapewnić sobie maksymalne bezpieczeństwo prawne. Dotyczy to szczególnie transakcji nieruchomościami, wysokich kwot, finansowania zakupu kredytem hipotecznym oraz sytuacji, w których termin zawarcia umowy przyrzeczonej jest odległy.
Forma notarialna jest również rekomendowana, gdy jedna ze stron chce mieć możliwość dochodzenia zawarcia umowy ostatecznej, a nie tylko odszkodowania.
Rola notariusza przy umowie przedwstępnej
Notariusz nie tylko sporządza akt notarialny, ale również czuwa nad prawidłowością całej czynności. Weryfikuje tożsamość stron, sprawdza stan prawny nieruchomości, analizuje księgę wieczystą oraz wyjaśnia skutki prawne poszczególnych zapisów. Dzięki temu strony mają pewność, że treść umowy jest zgodna z prawem i nie zawiera niekorzystnych lub niejasnych postanowień.
Co wybrać – umowę pisemną czy notarialną?
Wybór formy umowy przedwstępnej powinien zależeć od stopnia skomplikowania transakcji oraz oczekiwanego poziomu ochrony. Zwykła forma pisemna może być wystarczająca przy prostych ustaleniach, jednak w przypadku sprzedaży nieruchomości znacznie bezpieczniejszym rozwiązaniem jest akt notarialny. Daje on realne narzędzia ochrony praw i minimalizuje ryzyko problemów w przyszłości.
Podsumowanie
Umowa przedwstępna to ważny element procesu sprzedaży nieruchomości, a wybór jej formy ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa transakcji. Choć prawo dopuszcza zwykłą formę pisemną, to akt notarialny zapewnia znacznie silniejszą ochronę interesów stron i większą pewność zawarcia umowy przyrzeczonej. W takich sytuacjach warto skorzystać z pomocy doświadczonego notariusza, który zadba o prawidłowy przebieg całej czynności. W Katowicach kompleksowe wsparcie w tym zakresie oferuje Kancelaria Notarialna Marcelina Kita–Kuśnierz, Dominika Salej s.c., zapewniając rzetelną obsługę i bezpieczeństwo prawne na każdym etapie transakcji.
